Network

Layer Katmanları Nelerdir?

İlk başlarda yalnızca bilgisayar donanımı üreten kuruluşlara özgü ağlar vardı. Bu ağların özellikleri, yalnızca üreticinin donanımlarının bağlanmasına izin vermesiydi. Ancak 1978 yılında ISO(International Organization for Standardization) tarafından OSI(Open Systems Interconnection) modeli geliştirilmiştir. 1984 yılında yapılan yeni bir düzenleme ile OSI(Open System Interconnect) referans modeli olarak yayınlanmıştır. OSI’nin amacı ağ mimarilerinin ve protokollerinin bir ağ ürünü bileşeni gibi kullanılmasını sağlamaktır. OSI modeli herhangi bir donanım ya da bilgisayar ağı tipine göre değişiklik göstermemektedir. OSI modeli 7 katmana ayrılmıştır. Bunlar;

  1. Physical (Fiziksel Katman)
  2. Data Link (Veri Bağlantı Katmanı)
  3. Network (Ağ Katmanı)
  4. Transport (Taşıma Katmanı)
  5. Session (Oturum Katmanı)
  6. Presentation (Sunu Katmanı)
  7. Application (Uygulama Katmanı)

 

Her bir katmanın görevi bir üst katmana servis sağlamaktır. Katmanlar aracılığı ile iki bilgisayar iletişim kurabilmektedir. Eş katmanlar arasında sanal bir iletişim olmaktadır ancak bu iletişim doğrudan değildir. Verinin iletimi üst katmandan alt katmana doğru olmaktadır, verinin fiziksel olarak iletimi kablolar aracılığı ile iletilmektedir. Diğer bilgisayarda ise ilk önce fiziksel veri ile karşılaşılmaktadır ardından veri üst katmandan alt katmanlara doğru iletilmektedir.

Verinin alt katmanlara iletim şekli şu şekilde olmaktadır: Data(veri) halinde alınan bilgi, taşıma katmanında segment(kesim) adı verilen birimlere ayrılır, bu sayede veri alındıktan sonra bir araya getirilirken Doğu sıralama olmuş olur. Veriye adres bileğileri ağ katmanında eklenir ve böylelikle kesimle paket haline dönüşmüş olur. Veri-bağlantı katmanında paketlere MAC adresleri verilmektedir ve böylece frame(çerçeve) oluşur. Son aşama olarak frame fiziksel katmanda bit dizisine dönüştürülerek iletime hazır hale getirilmiş olunur.

 

7 katmanımız var demiştik bu 7 katman;

Fiziksel Katman; 1 ve 0’ların nasıl elektrik, ışık veya radyo sinyaline çevrileceğim, belirleyen ve aktarılacığını belirleyen kanaldır. Bu katmanda 1 ve 0’lar elektrik sinyaline çevirilmektedir alıcı tarafta ise elektrik sinyalini tekrarsan 1 ve 0’a çevirmektedir. Veri iletiminin gerçekleşmesi İçin iki tarafında aynı kurallar üzerine tanımlanmış olması gerekmektedir. Fiziksel katmanda Hub(Göbek) adı verilen bir cihaz bulunmaktadır. Bu cihaz gelen veriyi bir takım elektrik sinyalleri olarak görür ve bu sinyalleri çoğaltarak diğer platformlara gönderir.

Veri Bağlantı Katmanı; fiziksel katmanı erişmek ve kullanmak için gerekli olan kuralları belirler. Ethernet ya da Token Ring erişim yöntemleri ile çalışır. Bu katmanda veriler kendi protokollerine göre işlenip iletilinir. Veriyi iletmek için frame(çerçeve) denilen parçalara bölerek iletir. Bu katmanın işlemlerinin büyük bölümü ağ kartı içinde gerçekleşmektedir. Bu katman sayesinde ağ üzerindeki diğer bilgisayarları tanımlama, kablonun kim tarafından kullanıldığının tespiti ve gelen verinin hatalara karşı kontrolü görevlerini üstlenmiştir. MAC(Media Access Control) ve LLC(Logical Link Comtrol) adı verilen iki alt katmandan oluşmaktadır. MAC; veri kontrol kodu(CRC), alıcı ve gönderenin MAC adreslerini paketler ve fiziksel katmana aktarır. LLC; fazla veri göndererek karşı tarafın boğulmasını engeller buna Florya Control denir, bozuk verileri tekrar gönderir, bir üst katman olan ağ katmanına geçişi sağlar, protokole özel mantıksal portlar oluşturur böylelikle kaynak makine ve hedef makine aynı portlar ile iletişime geçmiş olur. Switch(anahtar) bu katmanda çalışmaktadır ve MAC adreslerini algılayıp gelen veriyi gerekli olan porta yönlendirmektedir.

Ağ Katmanı; ağ trafiği yönlendirme bu katman aracılığı ile yapılır. Ayrıca veriyi yönlendirme işlemi bu katmanda yapılır, router(yönlendiriciler) aracılığı ile yapılır. Veriler paket olarak taşınmaktadır. Veri farklı bir ağa gönderilmesi gerektiğinde yönlendiriliniz ekleyeceğiz bilgi bu katmandır. İki istasyon arasındaki veri iletimini en ekonomik şekilde gerçekleştirir. Mesajların adreslenmesinden sonra fiziksel ve mantıksal adreslere bu katmanda çevirilinir.

Taşıma Katmanı; üst katmanlardan gelen veriyi ağ paketi boyutunda parçalara böler. TCP, UDP, SPX protokolleri bu katmanda çalışır. Veriler segment(kesim) halinde taşınmaktadır. Üst katmanlara taşıma servisi sağlar ayrıca ağın servis kalitesini yine bu katman arttırmaktadır. Verinin uçtan uca iletimini sağlamaktadır. Verinin hata kontrolümde zamanında ulaşıp ulaşmadığını taşıma katmanı kontrol etmektedir.

Oturum Katmanı; iki bilgisayardaki uyulama arasındaki bağlantının yapılması, kullanılması ve bitirilmesi işlemini gerçekleştirmektedir. Birden fazla bilgisayar ile aynı anda iletişim kurulduğunda, doğru bilgisayar ile konuşabilmemiz sağlar. Sunum katmanına yollanacak veriler farklı farklı oturumlar ile birbirinden ayrılır. NetBIOS, RPC, Named Pipes ve Sockets gibi protokoller bu katmanda çalışmaktadır.

Sunu Katmanı; en önemli görevi yollanan verinin karşıdaki bilgisayarın anlayacağız şekilde çevirmesidir. Bu sayede farklı programların bir biri ile iletişimi saplanır. Uygulama katmanına verileri yollayan sunu katmanı daha sonra verinin yapısı ve biçimi ile ilgili düzenlemeler yapılır ve verinin formatını belirler. Verinin şifrelenmesi, açılması, sıkıştırılması da bu katmanda gerçekleşmektedir. GIF, JPEG, TIFF, EBCDIC, ASCII vs. bu katmanda çalışmaktadır.

Uygulama Katmanı; bilgisayar uygulamak ile ağ arasındaki arabirimdir. OSI katmanları arasında diğer katmanlara servis yapmayan tek katmandır. Ağ servislerini kullana katmandır, uygulamaların ağ üzerinde çalışmasını sağlamaktadır. E-posta ve veritabanı gibi uygulamalar bu katman yardımı ile yapılır. Bu katman kullanıcı gereksinimini karşılamaktadır. SSH , PTF, TFTP, SMTP, SNMP, HTTP, DNS, telnet protokolleri ve tarayıcılar bu katmanda çalışmaktadır.

 

Click to comment

You must be logged in to post a comment Login

Leave a Reply

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

popüler yazılar

To Top
%d blogcu bunu beğendi: